April 20, 2007
Türk Neo-conları Irak Konusunda Yanılıyor
[20 Nisan 2007 tarihli Radikal gazetesinde yayınlandı]
Malum, ABD’deki ünlü “yeni muhafazakar”lar (neo-conlar) sert ve saldırgan bir dış politika savunurlar ve zaten Irak işgali de büyük ölçüde onların marifetidir. Bu durum, bizde hep “doğal kaynakları talan etme” hedefiyle izah edilse de, aslında daha çok militarist ve şahin bir “siyasi zihniyet”le ilişkilidir. Neo-conlar, ABD’nin karşılaştığı “İslamcı terör” tehdidine karşı sert ve caydırıcı davranmak gerektiği, zaten radikal İslamcıların önceki yönetimlerin (özellikle Clinton’un) ılımlılığı yüzünden “cesaret bulduğu” görüşündedirler. Bunun üstüne bir de Oryantalist klişeleri eklerler: “Araplar ancak kaba kuvvetten anlar” ve “yumuşaklığı zaaf olarak algılar.”
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 09:51 AM | Yorumlar (36)
December 15, 2006
Yeni Türkiye'nin Yükselen Yıldızı
Zaman gazetesinin bugünkü Yorum sayfasında Amerikalı gazeteci Hugh Pope'un "Türkiye'ye Bir Şeyler Oluyor!” başlıklı bir yazısı var ki, kanımca mutlaka okunmalı. Türkiye ve Türk dünyası hakkındaki kitapları ve uzmanlığıyla tanınan Pope, AK Parti'nin temsil ettiği "hem Müslüman hem de modern" Türkiye'nin Ortadoğu'da büyük bir ilgi ve sempati uyandırdığını vurguluyor. "Araplar ile İranlılar uzun zamandan bu yana Türklere karşı bir itimatsızlık besliyorlardı," diyen Pope, bu durumun değiştiğini öncelikle kişisel bir gözlemiyle fark etmiş:
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 02:36 PM | Yorumlar (21)
November 26, 2006
Kürdofobik Dış Politikanın Türkiye’ye Zararı
Türkiye’deki bazı resmi ve “sivil” çevrelerin Irak’a bakışındaki “Kürdofobi”nin çok zararlı olduğunu daha önceki çeşitli yazılarımda belirtmiştim. Dış politika uzmanı, siyaset bilimci Soli Özel de Sabah’taki “Kendini Aldatmak” başlıklı yazısında aynı gerçeğe dikkat çekmiş. Türkmenler meselesinin yanlış anlaşıldığını ve çarpıtıldığını, Irak Cumhurbaşkanı Talabani’ye ısrarla randevu vermeyen Cumhurbaşkanı Sezer’in de Türkiye diplomasini devre dışı bıraktığını vurgulamış. Özel’in bu yorumuna ayen katılıyorum:
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 12:32 PM | Yorumlar (33)
October 12, 2006
Yeniden Fransa
Fransa, "Ermeni Soykırımı"nı reddetmeyi suç sayan yasayı onayladı. Türk medyası, bu despot yasaya yönelik tepkilerle dolu. Bu tepkiler haksız değil, ama hemen hepsinde atlanan önemli bir nokta var: Despotlukla eleştirdiğimiz "Fransız zihniyeti"nin aynısı, Türkiye'de de son derece egemen.
Geçen Mayıs ayında aynı konu gündeme gelmiş ve "Fransa'ya Bakıp Kendimizi Görmek" başlığıyla siteye girdiğim notta şöyle yazmıştım:
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 05:44 PM | Yorumlar (15)
May 06, 2006
Ufukta İran Savaşı Gözükmüyor
[6 Mayıs 2006 tarihli Radikal gazetesinde yayınlandı]
Son dönemde dış politika gündeminin en popüler konularından biri, 'İran Savaşı' senaryosu. Amerika İran'a karşı giderek sertleşiyor ve Amerikalı gazeteci Seymour Hersh'in ifşa ettiği 'İran'a nükleer saldırı' planı medyada yankılanıyor. Türkiye'de de pek çok insan, haklı olarak, Irak savaşından sonra ikinci bir felaketin kapımıza dayandığından endişe ediyor. Oysa Washington'dan gelen sesleri biraz dikkatli dinleyince aslında ufukta bir 'İran Savaşı'nın gözükmediği sonucuna varmak mümkün.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 02:50 PM | Yorumlar (12)
June 14, 2005
AKP Neden Anti-Amerikan Olsun ki?
[14 Haziran 2005 tarihli Radikal gazetesinde yayınlandı.]
Pek çok yorumcu, 'tabandaki anti-Amerikanizm'i verili ve dahası tutarlı bir durum olarak ele alıp sonra da AKP liderliğine 'ne yapalım, siyaset böyle, duyarlılıklarınızı bir kenara bırakın' diyor. Oysa belki de "durun bir dakika, neden Müslümanlar anti-Amerikan olsunlar ki" diye sormak daha doğru. Gelin, bunu sorup üzerinde birlikte düşünelim.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 03:36 PM | Yorumlar (2)
May 17, 2005
Moskova'nın Devlet Terörü
[17 Mart 2005 tarihli Referans gazetesinde yayınlandı]
Aslan Mashadov, Çeçen direnişinde terörist yöntemlerin kullanılmasına karşı olan ve şiddeti sona erdirip Rusya ile masaya oturmak isteyen ılımlı bir liderdi. Peki Mashadov'u öldüren Moskova bunu bilmiyor mu? Kuşkusuz biliyor. Ancak Çeçen meselesini öldürerek, yakıp-yıkarak "çözmek" istediği için, diplomatik kanalları bilerek ve isteyerek kapatıyor.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 05:33 PM | Yorumlar (3)
March 18, 2005
"Türkiye Modeli" Solarken...
[18 Mart 2005 tarihli Referans gazetesinde yayınlandı]
Eskiden beridir bazı Batılılar Türkiye'yi İslam dünyasına "model ülke" olarak gösterirler. "Model" değilse bile "örnek" terimini kullanırlar. Ve nüfusu neredeyse tümüyle Müslüman bir ülkede laik bir devlet ve demokratik bir sistem kurulmuş olmasının, başka Müslüman ülkelere emsal oluşturduğunu söylerler.
Ama son dönemde birbiri ardına yaşanan bazı gelişmeler, bu "model ülke" kavramının geçerliliği konusunda kuşkular uyandırıyor.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 05:30 PM | Yorumlar (0)
March 03, 2005
Şam Kahvesinin Acı Tadı
[3 Mart 2005 tarihli Referans gazetesinde yayınlandı]
Karl Marx bundan yarım yüzyıl kadar önce "Avrupa'da bir hayalet dolaşıyor" demişti. Ona göre bu hayalet, sosyalizmdi. Aradan çok zaman geçti ve Marx'ın fena halde yanıldığı ortaya çıktı. Sosyalizm onun öngördüğü gibi "işçi devrimleriyle" değil, ancak profesyonel militanların eliyle iktidara geldi. Ve nereye geldiyse, orayı açık hava hapishanesine çevirdi. Dahası fakirleştirdi, donuklaştırdı, ruhsuzlaştırdı.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 05:45 PM | Yorumlar (4)
February 23, 2005
"Sünni Refleksi" Üzerine
[23 Şubat 2005 tarihli Referans gazetesinde yayınlandı]
Kuran-ı Kerim'deki bir ayette, inananlara, kendilerinin bağlı oldukları grup aleyhine de olsa, adaleti savunmaları emredilir. Adalet kavramı hakkında bir insanın edinebileceği en doğru kıstası açıklayan bu ayet, Türkiye'de son günlerde tartışılan "Sünni refleksi" üzerine aklıma geldi...
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 05:48 PM | Yorumlar (0)
February 18, 2005
Anti-Amerikanizm Üzerine Düşünceler
[18 Şubat 2005 tarihli Referans gazetesinde yayınlandı]
ABD'nin karşı olduğumuz politikalarını değiştirmek için ne yapabiliriz? "Kahrolsun Amerika" diyerek mi bir yere varırız? Yoksa Amerika'yla diyalog kanallarını açık tutarak, görüşlerimizi Amerikan medyasına, diplomasisine, karar mekanizmalarına aktararak mı?
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 05:51 PM | Yorumlar (1)
February 15, 2005
Yanıbaşımızda Yeni Bir Ülke Kuruluyor
[15 Şubat 2005 tarihli Referans gazetesinde yayınlandı]
Türkiye Irak'ı çoğunlukla "Kuzey Irak" perspektifinden görüyor. Bu görüşün açısını da "Kürt devletini" engellemek şeklinde özetlenebilecek, 90'lı yıllardan bu yana tekrar edilen "kırmızı çizgiler" belirliyor. Oysa meseleye biraz daha geniş baktığımızda, görülmesi gereken daha pek çok gerçek var.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 05:55 PM | Yorumlar (0)
February 10, 2005
Türkiye'nin Irak'ı İşgal Etme Hakkı Var mı?
[10 Şubat 2005 tarihli Referans gazetesinde yayınlandı]
"Kuzey Irak'ta bir Kürt devleti kurulması" ise başlı başına bir tehdit değil. Öyle bir devlet kurulur da, bu Türkiyeli Kürtler için "cazibe merkezi" olursa, o zaman bir tehditten söz edilebilir. Ancak öyle bir devlet kurulsa bile, Türkiyeli Kürtler bu ülkedeki özgürlüklerden, demokrasiden, ekonomik refah düzeyinden memnun iseleler, ortada bir "tehdit" olmaz.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 06:00 PM | Yorumlar (5)
January 17, 2005
Türkiye'nin Dini Özgürlükleri Genişletmesi Gerek
[17 Ocak 2005 tarihli Referans gazetesinde yayınlandı]
Misyonerlere düşmanlıkta, Rahşan Ecevit, Doğu Perinçek veya Haydar Baş gibi isimleri bir arada görmek mümkün. Farklı kökenlerden gelseler de, devletin din üzerinde egemenlik kurmasını savunmakta birleşiyorlar. Oysa AB ülkelerinin sahip olduğu laiklik anlayışı, daha ziyade devletin dinden ayrılmasını, dinin de devletten özgürleştirilmesini gerektiriyor.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 06:04 PM | Yorumlar (2)
January 13, 2005
Putin'in Dikenleri
[13 Ocak 2005 tarihli Referans gazetesinde yayınlandı]
Rusya ile iyi ekonomik ilişkilere, ticarete devam. Ama siyasi anlamda bir "Moskova sevdası"na hayır...
Zaten bakın tarihe ve bugüne; Moskova'dan kime hayır gelmiş ve geliyor?
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 06:08 PM | Yorumlar (0)
December 28, 2004
Irak Gerçekten Parçalanabilir—Sünniler Tarafından
[28 Aralık 2004 tarihli Referans gazetesinde yayınlandı]
Uzun zamandır tartışılan, çoğu zaman da aslı olmayan komplo teorilerine malzeme olan bu parçalanma senaryosu, bugün gelinen noktada daha önce hiç olmadığı kadar olası.
Ancak Irak'ı parçalamak isteyen güç, sözkonusu komplo teorilerinin baş aktörü ABD değil. "Sünni Üçgeni"ndeki direnişi yürüten, Amerikan ordusuyla çatışan, Türk şoförleri kaçırıp öldüren, sık sık Şii hedeflerini vurarak provokasyon yapan Sünni militanlar.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 12:40 PM | Yorumlar (0)
December 18, 2004
Brüksel'e Devam, ama Washington'ı Unutmayalım
[18 Aralık 2004 tarihli Referans gazetesinde yayınlandı]
Önümüzdeki yıllar boyunca belli ki gündemimiz AB ile dolu olacak. Ancak bunu yaparken, Atlantik'in öteki yakasındaki müttefikimizi hiç bir zaman unutmamak gerekiyor. Çünkü o müttefik, yani ABD, aslında hem AB'den daha önemli ve güçlü hem de biz Türkler'e pek çok yönden daha çok benziyor.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 12:42 PM | Yorumlar (1)
November 30, 2004
Türkiye, Ukrayna'da Yuşenko'yu Desteklemeli
[30 Kasım 2004 tarihli Referans gazetesinde yayınlandı]
Yuşenko, demokrasiyi ve serbest piyasa ekonomisini destekleyen, dolayısıyla Ukrayna'yı dünyayla daha iyi entegre edebilecek bir lider. Ülke içinde de daha fazla özgürlük ve serbestlik vaad ediyor. Bürokrasiye egemen olan Rus nüfuzunu kırmayı hedefliyor. Bu, kendilerini Rus baskısı altında hisseden Kırım'daki Müslüman Tatar Türkleri için da büyük bir fırsat.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 01:09 PM | Yorumlar (0)
November 04, 2004
(ABD Seçimlerini) Muhafazakarlık Kazandı
[4 Kasım 2004 tarihli Referans gazetesinde yayınlandı]
Kısacası Bush'un zaferiyle birlikte, ABD'de zaten güçlü olan muhafazakarlık, biraz daha da güçlendi. Dünyanın en modern ve gelişmiş ülkesi olan Amerika'nın, aynı zamanda da en dindar toplumlardan biri olduğu, bir kez daha tescillendi. Acaba bu durum, "muasır medeniyet"in de - bizdeki geleneksel "Aydınlanmacı" zihniyetin varsayımlarının aksine - giderek muhafazakarlıkla özdeştiği anlamına mı geliyor?
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 02:00 PM | Yorumlar (1)
October 27, 2004
Amerikan Seçimlerine Beş Kala
[27 Ekim 2004 tarihli Referans gazetesinde yayınlandı]
Amerikalılar, 2 Kasım günü yeni başkanlarını belirlemek üzere seçime gidecek. Son yüzyılın belki de en tartışmalı, en kavgalı, en bıçak çekilmiş seçimi bu. Taraflar birbirlerinden nefret ediyor ve her ikisi de birbirini, eğer seçilirse, ABD'yi felakete sürükleyecek olmakla suçluyor.
Bence seçimi Bush kazanacak. Neden mi? Onu, eğer kazanırsa anlatırım...
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 02:32 PM | Yorumlar (0)
July 17, 2004
Bush, Amerika ve Din
[17 Temmuz 2004 tarihli Zaman gazetesinde yayınlandı]
Gelecek kasım ayındaki başkanlık seçimi, sadece ABD'nin değil tüm dünyanın geleceğini etkileyecek bir dönüm noktası. Daha öncekilere kıyasla çok daha çekişmeli ve kavgalı geçecek olan seçimde, Cumhuriyetçi (yani muhafazakar) Başkan Bush'un karşısında Demokrat (yani liberal) John Kerry var.
Yazan: Mustafa Akyol Tarih: 03:55 PM | Yorumlar (0)
