2007
...Yıllık Arşiv
Monday, December 31st, 2007
[31 Aralık 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Türkiye’de yürüttüğümüz bazı kısır tartışmaların altında, ortak kavramlara farklı anlamlar yüklememiz yatıyor. Laiklik bunların belki de en önemlisi. Bu ilke için çok zaman “din ve devletin birbirinden ayrılması” diye bir tanım yapılır ve bence bu doğrudur. Dahası bu anlamdaki laiklik, hem din, hem devlet, hem de toplum için iyidir. (Neden öyle olduğu, bir başka yazının konusu olsun.)
Ama bazıları “laiklik”ten ve onu “korumaktan” söz ederken başka bir şeyi kast ediyorlar. Onların aklındaki, sadece devleti değil, aynı zamanda toplumu ve bireyleri de dinden ayırmak.
Yazının Devamı »
Kategori Din, Devlet ve Laiklik | 26 Yorum »
Wednesday, December 26th, 2007
[26 Aralık 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Türkiye son yıllarda rahip ve misyoner cinayetleriyle anılan bir ülke haline geldi. Trabzon’da, Malatya’da, Mardin’de ve en son da İzmir’de cinayetler, kaçırmalar, katliamlar yaşadık. Bunlar insani yönden büyük birer trajedi olduğu gibi, Türkiye’nin “toplumsal psikolojisi”ne dair de son derece olumsuz birer “işaret fişeği”.
Yazının Devamı »
Kategori Doğu-Batı Meseleleri, Topluma Eleştiri | 40 Yorum »
Monday, December 24th, 2007
[24 Aralık 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Hürriyet yazarı Yalçın Bayer’in 6 Aralık tarihli köşesi “Kürtlerin isyanının İslam’la ilgisi yok” başlığını taşıyordu. Sayın Bayer, “İslamcı yazarlar ülkemizdeki Kürt sorununun geçmişte yaşanmamış, modern bir sorun olduğunu, kökeninin Cumhuriyet’le birlikte İslam’dan uzaklaşmakta aranması gerektiğini iddia ediyorlar” diyor ve sonra da bu yoruma karşı çıkıyordu. Dayanağı ise, Cumhuriyet öncesinde de pek çok “Kürt isyanı”nın varlığıydı.
Yazının Devamı »
Kategori Kürt Sorunu, Medyaya Eleştiri | 21 Yorum »
Wednesday, December 19th, 2007
[19 Aralık 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Geçenlerde “BBC bir terör örgütüdür!” başlıklı bir email aldım. Gönderen, İngiliz medya kuruluşunun, PKK’dan “terör örgütü” değil de “isyancılar” veya “savaşçılar” diye söz etmesine çok içerlemişti. BBC’nin bu dili kullanmakla “teröre destek verdiğini” savunuyor, bunun ülkemiz üzerinde oynanan oyunların yeni bir örneği olduğunu anlatıyordu.
Yazının Devamı »
Kategori Iç Politika, Kürt Sorunu, Medyaya Eleştiri | 6 Yorum »
Monday, December 17th, 2007
[17 Aralık 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Dünyanın özgür ülkelerinde devlet insanların kıyafetlerine karışmaz. Devlet zoruyla kıyafet düzenlemesi, ancak diktatörlüklerde olur. Örneğin İslamcı dikta rejimleri, kadınların başlarını zorla örter, örtmeyenlerin üstüne “ahlak polisi” salar. Bizim ülkemizde ise “rejim,” malum, kadınları örtünmeye değil açılmaya zorlamaktadır. Baskı, tam aksi yöndedir.
Kısacası “İslamcı baskı” ile “laikçi baskı”, özünde aynıdır: Her ikisi de özgürlüğün düşmanıdır.
Yazının Devamı »
Kategori Din, Devlet ve Laiklik, İslam, Liberalizm, Sosyalizm | 17 Yorum »
Saturday, December 15th, 2007
Son dönemde bazı okurlar “Kürt Sorununu Yeniden Düşünmek” adlı kitabımı arayıp bulamadıklarını söylemişti. Dolayısıyla haber vereyim: Kitabın, yeni ve kapsamlı bir önsözü de içeren 5. baskısı çıktı. Hürriyet yazarı Yalçın Doğan’ın da bugünkü yazısında “son zamanlarda Kürtler üzerine yazılmış en iyi kitapların başında” diye tanımladığı kitabı, sanırım merkezi kitapçılarda bulabilirsiniz.
Kategori Kürt Sorunu | 6 Yorum »
Wednesday, December 12th, 2007
[12 Aralık 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Türkiye’deki katı laiklik savunucularının en değer verdiği kavramların başında “akıl ve bilim” gelir. Onlara göre tüm toplumun bu ikisini yol gösterici edinmesi şarttır. Aksi takdirde “aydınlığa” varamayız. Hele de dini değerleri yol gösterici edinirsek, başımıza feci işler gelir ve sonunda hep birlikte “karanlığa” gömülürüz.
Yazının Devamı »
Kategori Bilim, Din ve Ateizm, Din, Devlet ve Laiklik, Yaşamsal Meseleler | 50 Yorum »
Monday, December 10th, 2007
[10 Aralık 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Medyamızın “laik fundamentalist” kalemlerinden Tufan Türenç’in 3 Aralık 2007 tarihli Hürriyet’teki köşesinin başlığında “Türkiye Akıl ve Bilimi Terk Ediyor” diye yazıyordu. Böyle çarpıcı bir iddia görünce, insan istemez ikna edici “veriler”e hazırlıyor kendini. Türkiye’de laboratuvar ve kütüphanelere ayrılan ödenek daraltılmış olabilir mesela. Veya bilimsel yayın üretimi azalmış, üniversitelerimiz düşüşe geçmiş olabilir.
Yazının Devamı »
Kategori Medyaya Eleştiri, Yaşamsal Meseleler | 32 Yorum »
Wednesday, December 5th, 2007
[5 Aralık 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
“Kürt sorunu” çok karmaşık ve çetrefilli bir meseledir. Ancak sorunun şu anki aşamasının kaba bir tarifini şöyle yapmak mümkün: Modern tarihte hiç bir zaman kendini yöneten bir halk ve bir devlet sahibi olmamış olan Kürtler, artık tarih sahnesinde beliriyorlar. Bu geç kalmış milliyetçilik, Irak’ta federal bir Kürt devleti şeklinde ortaya çıkıyor. Türkiye’de ise, Kürt kimliği, fanatik milliyetçilikten meşru demokrat taleplere kadar uzanan bir yelpazede ifade buluyor. Bu yelpazenin fanatik tarafında kuşkusuz terör örgütü PKK var. Öte yanda, sadece “Kürt kimliğine saygı” ve hizmet beklentisi var. AK Parti’nin güneydoğu aldığı oylar, bu ikinci kitlenin ne kadar büyük olduğunu da gösteriyor.
“Kürt sorunu”nun parametleri özetle böyle. Ama bir de “Türkiye resmi ideolojisi sorunu” var.
Yazının Devamı »
Kategori Kürt Sorunu | 28 Yorum »
Monday, December 3rd, 2007
[3 Aralık 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
ERBİL – Bizim “Kuzey Irak” dediğimiz bir yer var ya… Aslında orasının yaygın adı “Kürdistan.” Üzerinde yaşayanlar böyle diyor ve zaten içine girdiğiniz andan itibaren de bir “Kürt ülkesi”nde olduğunuzu açıkça görüyorsunuz. Gönderlerde ortasında güneş figürü olan üç renkli Kürt bayrakları, duvarlarda Mesud Barzani ve Celal Talabani’nin yanyana portreleri var. Irak Anayasa’sı tarafından “otonom” yani kendi kendini yöneten bir bölge olarak kabul edilen, Süleymaniye, Erbil ve Dohuk illerinden oluşan bu küçük “ülke”, kendi hükümetine, parlamentosuna ve askeri gücüne sahip.
Yazının Devamı »
Kategori Kürt Sorunu | 13 Yorum »
Wednesday, November 28th, 2007
[28 Kasım 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Orhan Pamuk’un ilk romanı olan “Cevdet Bey ve Oğulları”nda, Nusret adlı bir Jön Türk tiplemesi vardır. Koyu bir Fransız hayranı ve Abdülhamid karşıtı olan Nusret, ömrünün son günlerindedir. Ölüm döşeğinde küçük oğlu Ziya’yı kendi kardeşine emanet ederken, çocuğu dindar akrabalarının eline bırakmamasını tembih eder. “Yoksa,” der, “oğlum da onlar gibi Allah’a inanır, olmadık yalanları doğru sanır, herkes gibi uyuşuk biri olur, dünyayı anlayamaz.”
Yazının Devamı »
Kategori Bilim, Din ve Ateizm, Medyaya Eleştiri | 416 Yorum »
Monday, November 26th, 2007
[26 Kasım 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Son dönemde yeni bir furya çıktı. İslam’a karşı herhangi bir yakınlık hissettiklerine dair hiç emare vermeyen “laik fundamentalistler”, AK Parti’yi İslami görünümlü suçlamalarla hedef almaya başladılar. Cumhuriyet’in başyazarı İlhan Selçuk, Türkiye’nin bir “faiz cenneti” olduğunu ileri sürdükten sonra, “Kuran’ı göre faiz haram, hadi o zaman yasaklayın” diye tutturdu. Böyle yapmayan hükümeti de ikiyüzlülük ve sahtekarlıkla suçladı.
Yazının Devamı »
Kategori Din, Devlet ve Laiklik, Iç Politika | 22 Yorum »
Wednesday, November 21st, 2007
[21 Kasım 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Türkiye’deki siyasi tartışma ve kamplaşmaların özü, temel bir ayrıma indirgenebilir: Bir tarafta “devlet ideolojisi”ni esas alan ve toplumu buna göre tanzim etmeyi hedefleyenler vardır. Öte yanda ise toplumun gerçekliğini esas alan ve devleti buna göre tanzim etmek isteyenler… Birinci tarafından dayağı “kurumlar”, öteki tarafın dayanağı oy sandıklarıdır.
Yazının Devamı »
Kategori Iç Politika, Kürt Sorunu | 17 Yorum »
Monday, November 19th, 2007
[19 Kasım 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
“Türklüğü aşağılama”nın kanunla yasaklandığı ülkemizde, Türklük’ten başka kimliklerin aşağılanması adettendir. Her şovenist, kendi meşrebine göre küçümseyip kötüleyecek birilerini bulur. Kimi, Kürtler gibi etnik gruplara, kimi, gayrı-Müslim azınlıklara hakaret eder. Bu ırkçılıklar içinde en yaygın ve özellikle “beyaz Türkler” arasında en revaçta olanı ise, Arap düşmanlığıdır.
Suudî Arabistan Kralı’nın geçen hafta Türkiye’yi ziyaret etmesiyle birlikte bu “Arabofobi” yeniden su yüzüne çıktı. Kral’ın Cumhurbaşkanı Gül ve Başbakan Erdoğan tarafından ağırlanıp taltif edilmesi, pek çok yorumcuyu çileden çıkardı. Suudî misafirden söz ederken “bedevi çadırları”ndan, evsahiplerini iğnelerken “Arapçılık”tan dem vuranlar oldu.
Yazının Devamı »
Kategori Gayrı Resmi Tarih, Iç Politika, İslam Dünyası ve Ortadoğu | 30 Yorum »
Wednesday, November 14th, 2007
[14 Kasım 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Geçen hafta sonu hiç umulmadık bir yerde, hiç umulmayacak bir topluluğa konuştum. Yer, İrlanda’nın başkenti Dublin, topluluk ise burada üniversite ve lisansüstü eğitimi gören Malezyalı Müslüman öğrencilerdi. Merkezi Kuala Lumpur’da kurulu olan, bir ayağı da Londra’da bulunan “Malaysian Think-Tank” (Malezya Düşünce Kuruluşu), bir dizi “İbn-i Haldun Semineri” organize etmişti ve ilk ele almak istedikleri konu da “Türkiye’de İslam ve Demokrasinin Uyumu” idi. Tam dört saat süren bir konuşma ve soru-cevap programıyla, demokrasinin, liberalizmin ve serbest piyasa ekonomisinin bizim ülkemizde nasıl geliştiğini ve İslam’la olan ilişkisinin nasıl kurulduğunu ele aldık.
Yazının Devamı »
Kategori Iç Politika, İslam ve Müslümanlar | 8 Yorum »
Monday, November 12th, 2007
[12 Kasım 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Kara Kuvvetleri eski komutanı emekli orgeneral Aytaç Yalman’ın gazeteci Fikret Bila’ya verdiği röportaj sırasında Kürt meselesinde yaptığı öz eleştiri, geçen haftalarda çok konuşuldu. Konuşulması da yerindeydi, çünkü ordunun en üst kademelerinde görev yapmış bir subayın, onyıllar boyunca inatla sürdürülmüş bir “devlet politikası”nın yanlış olduğunu açıklaması, az şey değildi.
Yazının Devamı »
Kategori Din, Devlet ve Laiklik, Kürt Sorunu | 43 Yorum »
Wednesday, November 7th, 2007
[7 Kasım 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
NEW YORK – Başbakan Erdoğan’ın ABD Başkanı Bush ile görüşmesinden Türkiye için iyi ve önemli sonuçlar çıktı. Dahası, Erdoğan Washington’da doğru ve kayda değer mesajlar verdi. Türkiye, teröre karşı mücadelede önemli bir zemin kazandı.
Yazının Devamı »
Kategori Kürt Sorunu | 7 Yorum »
Monday, November 5th, 2007
[5 Kasım 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
NEW YORK – ABD’nin en prestijli on üniversitesinden biri olan Columbia, geçtiğimiz Cuma ve Cumartesi günü “Günümüz Türkiyesi’nde İslam” isimli bir konferansı ağırladı. Üstün Ergüder, İhsan Dağı, Henri Barkey, Richard Bulliet ve Jenny White gibi yirmiye yakın akademisyenin sunduğu tebliğlerde, Osmanlı modernleşmesinden Türkiye’deki “Nurculuk” hareketine, Nakşibendi geleneğinden AK Parti’ye kadar çok geniş bir yelpaze ele alındı.
Yazının Devamı »
Kategori Doğu-Batı Meseleleri, İslam ve Müslümanlar | 5 Yorum »
Wednesday, October 31st, 2007
[31 Ekim 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
PRAG – Geçen Pazar akşamı Çek başkentinin en geniş bulvarında ağır ağır geziniyordum ki birden yanıma sarı saçlı ve mavi gözlü genç bir kız yaklaştı. Elime tabloid boy bir gazete tutuştururken bir yandan da hızlıca ve Slavca bir şeyler söyledi. “Kusura bakmayın, İngilizce olarak tekrar edebilir misiniz” dedim. “Elbette,” diye cevap verdi. “İslam’a karşı direniyoruz, siz de katılın!”
Yazının Devamı »
Kategori Doğu-Batı Meseleleri, İslam ve Müslümanlar | 8 Yorum »
Monday, October 29th, 2007
[29 Ekim 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
LONDRA – Britanya’nın dev saat kulesi “Big Ben” ile ünlenmiş olan görkemli parlamento binası, dünyanın son üç yüzyıllık tarihine etki etmiş en önemli siyasi merkezlerden biri olmalı. Geçtiğimiz perşembe günü bu binayı etkileyen en önemli olay ise, muhtemelen, “İslam Dünyasının Dönüşümü: Gülen Hareketinin Katkıları” adlı konferansın açılışı oldu. Lordlar Kamarası’nın gösterişli bir salonunda toplanan onlarca İngiliz politikacı ve bürokrat, Türk din adamı Fethullah Gülen’in öncülüğünde başlayan dev bir eğitim hamlesinin dünyaya nasıl yayıldığını dinlediler. Ve dahası, takdir ettiler.
Yazının Devamı »
Kategori Din, Devlet ve Laiklik, İslam ve Müslümanlar | 15 Yorum »
Wednesday, October 24th, 2007
[24 Ekim 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Fuat Hüseyin, ülkesindeki El Kaide liderleriyle birlikte hapis yatmış, bu sürede onları oldukça iyi tanımış ve 2005 yılında da “El Kaide’nin Mastır Planı”nı açıklayan bir kitap yayınlamış Ürdünlü ve İslamcı bir gazeteci. Hüseyin’e göre, Bin Ladin ve örgütünün 11 Eylül 2001′de ABD’yi can evinden vurmasının amacı, onu provoke etmekmiş. “İslam ümmetinin uykuda olduğunu” düşünen örgüt, “yılanın başını” vurarak onu İslam dünyasına saldırtmayı ve doğacak tepkiden yararlanmayı hedefliyormuş. “Onu vurduğumuzda, yılan (ABD), bilincini kaybedecek ve kendine saldıranlara kaotik bir şekilde karşılık verecek” diye öngörmüşler. Ve bunun da “yılanı vuran partiyi (El Kaide’yi) İslam ümmetinin liderliğine getireceğini” hesaplıyorlarmış.
Yazının Devamı »
Kategori Kürt Sorunu | 14 Yorum »
Monday, October 22nd, 2007
[22 Ekim 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Ben lise çağına gelinceye dek “Kürt” kelimesini duymamıştım bile. Türkiye’de bu kimliğe sahip insanların yaşadığına dair hiç bir fikrim yoktu. Nasıl olabilirdi ki; o zamanlar, yani 1980′lerde, Kürtçe konuşmak gibi Kürtler’den bahsetmek de yasaktı. Bize “milli tarih” öğretmek için Orta Asya’nın iki bin yıl önceki bulanık geçmişini kurcalayıp duran eğitim sistemi, Osmanlı’dan miras kalan etnik mozaiğe dair hiç sır vermemişti.
Yazının Devamı »
Kategori Kürt Sorunu | 39 Yorum »
Wednesday, October 17th, 2007
[17 Ekim 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Şu günlerde Radikal gazetesinin sütunlarında evrim, yaratılış, bilim ve hatta “budalalık” konusunda ilginç bir tartışma sürüyor. Önce gazetenin 7 Ekim tarihli “Yaratılış teorileri insan haklarına tehdit” başlıklı haberinde, Avrupa Konseyi Parlamenterler Meclisi’nin aldığı “Eğitimde Yaratılışçılık Tehlikeleri” başlıklı bir kararı duyruldu. Yazar Nuray Mert, bu kararı “Bilim budalalığı” olarak yorumladı. Genel Yayın Yönetmeni İsmet Berkan ise üst üste iki yazı yazıp Mert’in suçlamalarını karşıladı, hatta eleştirdi.
Yazının Devamı »
Kategori Bilim, Din ve Ateizm | 112 Yorum »
Monday, October 15th, 2007
[15 Ekim 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Şu günlerde PKK’nın şehit ettiği gencecik askerlerimiz için milletçe lanet okurken, bu kanlı terör örgütüne darbe indirmek için devletçe hazırlık yapıyoruz. Her iki tepki de alabildiğine haklıyız. Ama haklı öfkemizi sağduyuyla dengelemek gerek. Özellikle de Kuzey Irak’a yönelik bir askeri mühahaleyi tartışırken.
Yazının Devamı »
Kategori Kürt Sorunu | 31 Yorum »
Wednesday, October 10th, 2007
[10 Ekim 2007 tarihli Star gazetesinde yayınlandı]
Geçtiğimiz haftalarda dünyanın ilgi odaklarından biri Burma’daki despot askeri rejime karşı gelişen kitle tepkisiydi. Bu cesur başkaldırının öncülüğünü ise başkent Yangon’un sokaklarında ‘demokrasi, demokrasi’ diye tempo tutarak yürüyen onbinlerce Budist rahip üstlendi. Sonuçta ülkeyi yöneten generaller tek bildikleri yola başvurup gösterileri şiddetle bastırdılar; ama kırkbeş yıldır milim oynamayan militarist surda bir gedik açıldı. Ve bu iş din adamlarının eliyle oldu.
Yazının Devamı »
Kategori Din, Devlet ve Laiklik | 10 Yorum »